N.B. Het kan zijn dat elementen ontbreken aan deze printversie.
Uit het verslag van Hamer Na haar gesprekken vond informateur Hamer nog geen ideale coalitie. Wel kwam ze tot een lange onderhandelingsagenda.
:format(webp)/s3/static.nrc.nl/images/gn4/stripped/data72492705-249251.jpg)
De ruim zeventig gesprekken die informateur Mariëtte Hamer heeft gevoerd – niet alleen met de politiek leiders, ook met tal van externe deskundigen – heeft na ruim vijf weken niet geleid tot een nieuw kabinet.
Wel heeft Hamer een brede inhoudelijke agenda weten te identificeren, waar in elk geval zes partijen het over eens zijn. Let wel: dat betekent dat de partijen het eens zijn over de onderwerpen waarmee de politiek zich de komende jaren moet bezighouden. En dat ze willen helpen om daar oplossingen voor te bedenken. Het wil niet zeggen dat de zes bedoelde partijen – VVD, D66, CDA, PvdA, GroenLinks en de ChristenUnie – het inhoudelijk eens zijn over die oplossingen.
Hamer onderscheidt vier belangrijke onderdelen, met twee verschillende snelheden.
1 De grote onderwerpen voor een regeerakkoord
Onder de kop ‘Transitiebeleid en de andere grote thema’s’ somt Hamer zeven onderwerpen op die onderdeel zijn van een nieuw regeerakkoord. Het is aan Mark Rutte (VVD) en Sigrid Kaag (D66) om hierover een agenda „op hoofdlijnen” voor de onderhandelingstafel te formuleren, waarbij dan minimaal twee andere partijen zich zullen aansluiten om tot een meerderheidscoalitie te kunnen komen.
Het gaat om onderwerpen als het tegengaan van ongelijkheid in het onderwijs en op de arbeidsmarkt, de hervorming van het belasting- en toeslagenstelsel. Over de noodzakelijke verduurzaming van de economie, waarbij een „aanvullende klimaatopgave” gecombineerd moet worden met het versterken van het „verdienvermogen” van Nederland. Over de crisis op de woningmarkt – „Waar bouwen we tot 2030 circa 1 miljoen extra woningen?” – in combinatie met het stikstofprobleem. Over veiligheid en Europa. En ook gaat het, na de coronacrisis, natuurlijk over de gezondheidszorg. Hoe is het zorgstelsel „toekomstbestendig en toegankelijk” te maken? Hamer stipt daarbij het kostbare en politiek gevoelige onderwerp aan van hogere beloning voor zorgpersoneel. Na veel gedoe en vertraging nam de Kamer hierover eerder dit jaar een motie aan, met steun van de huidige coalitiepartners D66 en CU.
2 De samenleving „weer gezond maken”
Nu het land uit de crisis lijkt te kruipen, zowel rond de pandemie als economisch, is er volgens Hamer „herstel- en nazorgbeleid” nodig om de samenleving „weer gezond, weerbaar en wendbaar” te maken. Het gaat dan om maatregelen die „echt niet kunnen wachten” op een nieuw kabinet maar al in de begroting voor 2022 moet worden geregeld – over drie maanden is het Prinsjesdag.
Hamer onderscheidt voor de korte termijn opnieuw tal van grote onderwerpen, die deels overlappen met de thema’s voor een nieuw regeerakkoord (onderwijs, werk, duurzame economie), en deels als start daarvoor moeten zijn (achterstallig onderhoud bijvoorbeeld, in infrastructuur en defensie).
3 De ‘uitdagingen’, die om grote politieke keuzes vragen
Het laatste blokje van Hamer heet ‘Urgente uitdagingen’, waarvoor „ook geen tijd te verliezen is”, maar die wegens „hun complexiteit en/of samenhang” nader overleg vragen. Lees: ook hier moeten grote politieke keuzes worden gemaakt die op brede steun moeten kunnen rekenen in de Tweede Kamer. Hier eveneens veel overlap met de onderwerpen uit de eerste twee categorieën: stikstofcrisis, klimaatbeleid, woningtekort, arbeidsmarkt, pandemie en toeslagenstelsel.
4 Na de Toeslagenaffaire: de democratische rechtsorde
Een apart advies ruimt Hamer in voor een organisatorisch thema dat voortkomt uit de Toeslagenaffaire: de democratische rechtsorde. Een agenda van zeven punten zal volgens Hamer tijdens de formatie nadere uitwerking vragen, al dan niet met behulp van een werkgroep van de Tweede Kamer.
Na vijf weken zijn dit de lijstjes van informateur Hamer - NRC
Read More
No comments:
Post a Comment